Maarten Biesheuvel: De wielerwedstrijd van Ciparola

Sportfictie komt soms uit onverwachte hoek. Dat geldt zeker voor Maarten Biesheuvels verhaal De Wielerwedstrijd van Ciparola. Een wedstrijd die uiteindelijk gaat tussen de renners Carlo en Giacomo. Het verhaal is een geschiedenis waaruit de lezer morele lessen kan trekken. Zo zeg je dat toch?

Citaat: Carlo lag voor. Ja, Carlo lag voor en daar kwam de finish al in zicht, hij had nog maar tweehonderd meter te trappen en hij lag een eind voor. [.....] hij zag alleen de weg en zijn voorwiel en dacht: 'Winnen zal ik!' Toen brak zijn ketting en hij vloekte. Hij liet zich nog een flink stuk uitrijden, toen sprong hij van zijn fiets, nam hem onder zijn arm, verloor zijn fietsketting en rende zo over de finish. Giacomo was net iets te laat.

Maar dan volgt in Biesheuvels verhaal het juridisch steekspel. Een fiets moest immers een ketting hebben. Carlo had moeten aankomen met een complete fiets. Hij was 3,2 ons ketting vergeten. Daarom werd Giacomo tot de winnaar uitgeroepen Nu was er een feitelijke, juridische, morele en officiële winnaar.

Carlo gaat eraan kapot. Hij gaat bijna dood van verdriet. Giacomo kan dat niet aanzien en gunt Carlo de prijs van de overwinning. Eind goed al goed en twee jaar later wint Carlo de ronde, maar nu met ketting. Maar hij noemt nu op zijn beurt Giacomo de echte morele winnaar. 

'Als jij de vorige keer niet had toegegeven,' zegt hij tegen Giacomo, 'was ik nu dood geweest van verdriet. En dan had jij deze wedstrijd gewonnen, jij bent nu eigenlijk niet tweede maar pas de echte overwinnaar.'

Speciale uitgave van Boekhandel De Kler in Leiden. 

Bas Steman: de aankomst

Als lezers en sporters twee aparte mensenrassen zijn, blijven lezers maar beter weg van dit boek. Elke zin in dit boek is een cliché. Het verhaal is alledaags en heeft geen enkele diepgang. Het boek dat verkocht wordt als roman is gewoon een biografie. Een verslag van een wielerleven. Meer niet. Laten we Steman maar niet aanmoedigen nog meer romans te schrijven.

Het verhaal begint, hoe kan het anders op een verjaardagsfeestje waar wie anders dan ome Cor de draak steekt met de wieleraspiraties van zijn neef. En er is natuurlijk ook de eeuwige slager die af en toe achter de zaak op de rollerbank traint. 

De slager nodigt de hoofdpersoon - die volgens mij volledig samenvalt met de schrijver - uit om mee te doen aan de 40-plusronde van Exel. Maar eerst moet er getraind worden. Vroeger in zijn jeugd was Bas een verdienstelijk wielrenner. Maar de droom om de Tour of een Tour te winnen plaatste hem buiten de werkelijkheid. Nu hij ouder is en verslaggever wil hij nog een keer vlammen voor de ogen van vrouw en kind. Maar de renner vergist zich in het aantal ronden en heeft al verloren voor hij erg in heeft. 

Van dit soort boeken zijn er dertien in een dozijn uitgegeven. Steman is niet de eerste verslaggever met literaire aspiraties. Maar dit is niet veel meer dan een jolig fietsboek. Met literatuur heeft het niets te maken. Met dit boek zullen lezers en sporters niet dichter tot elkaar komen.

Opkomst en Ondergang 1

Bob den Uyl schreef het 'fantastische' verhaal Opkomst en ondergang van de Zwarte Trui. Inderdaad wielrennen. Het is een verhaal over een dreigende nieuwe wereldomvattende maffia in de wielrennerij en uiteindelijk de mysterieuze verdwijning van Fabiola, de koningin van België.

Wielrennen is geen literaire sport. Wat via boeken tot ons komt is journalistiek. Er is ook nauwelijks wielerfictie. Dat maakt dit verhaal bijzonder.

Het plot
Tijdens avondkoersen ontdekken organisatoren dat in het donker afspraken en combines tussen wielrenners onderling niet meer mogelijk zijn. Uit het streven naar een pure sportieve krachtmeting ontstaat het idee van nachtkoersen. Uiteraard moet daar wel aan verdiend worden en via een ingenieus goksysteem onttrekt de koers van de Zwarte Trui zich steeds meer aan het oog van het grote publiek. Het wordt een ronde van een exclusief gezelschap dat ook de pers buitensluit.

Om het nog exclusiever te maken worden de nachtkoersen al snel gehouden op de landgoederen van de rijkste leden van de wielervereniging. De nachtkoersen worden meer en meer een speeltje van de rijksten der aarde. De renners zijn in dienst van de vereniging en zijn bij het grote publiek onbekend.

De vereniging streeft naar een steeds grote exclusiviteit en zo ontstaat het idee van de Ronde van het Carboon: een ondergrondse ronde gereden in de verlaten steenkolenmijnen van België. De mijngangen worden met veel internationaal geld geschikt gemaakt voor een ondergrondse wielerkoers. En wie anders dan een vertegenwoordiger van het koninklijk huis moet het startschot geven? Koningin Fabiola daalt in de mijn en af om de renners de Ronde van het Carboon weg te schieten. Maar even later verdwijnt de koningin volledig van het toneel. Voor altijd spoorloos.

Een fragment uit het verhaal vind je hier.